تهدید کروناویروس در مناطق روستایی

در پی وقوع بحران بیماری کروناویروس در نقاط مختلف جهان، شیوع این بیماری در ایران رسماً در تاریخ ۲۹ بهمن ۱۳۹۸ تأیید شد. تا امروز طبق آمار رسمی وزارت بهداشت ایران همه استانهای کشور یعنی ۳۱ استان درگیر این بیماری شده اند.
گستردگی شیوع بیماری در پهنای استانهای کشور نیازمند مدیریت هوشمند و کارآمد است تا در زمان مناسب، اقدام مناسب برای کنترل و مدیریت بیماری اعمال شود. مدیریت پیشگیری، هشدارو درمان بیماری مزبور بر حسب مناطق جغرافیایی و نقاط شهری و روستایی با توجه به عوامل مختلف فرهنگی، اقتصادی ، اجتماعی،زیرساختها، اقلیم و جغرافیا و مولفه های تهدیده کننده شیوع بیماری بایستی الگوها و سیستم های متفاوتی داشته باشد. در این میان دسترسی به مراقبتهای بهداشتی و درمان از جمله بیمارستان برای آزمایش بیماری و یا درمان آن یکی از مولفه هایی است که آرامش و اطمینان را به مردم تزریق می¬کند که در صورت نیاز دسترسی به این خدمات وجود دارد. در شرایط فعلی کشور، بیمارستانهای تعیین شده برای بیماری کرونا در مناطق شهری است و دسترسی روستائیان به این مراکز با توجه به بعد مسافت، هزینه رفت و آمد، هزینه اقامت در شهر ممکن است سخت و دشوار و چه بسا مانعی برای حضور بیماران برای پیشگیری و درمان باشد، که خود تهدیدی برای شیوع بیشتر بیماری است. از طرف دیگر اگر اطلاع رسانی کامل به روستائیان در خصوص بیماری مورد نظر، علایم و ویژگیهای بیماری و تفاوت آن با سرماخوردگی و آنفولانزا ارائه نشده باشد خود دلیلی بر انتشار بیشتر بیماری خواهد بود. کنترل و مدیریت تهدیدهای شیوع بیماری کرونا در مناطق روستایی از جمله اقدامات ضروری مدیریت پیشگیری و درمان بیماری کرونا است .چرا؟ به چهار دلیل.
دلیل اول آنکه بر اساس آمار سرشماری سال ۱۳۹۵ در حدود ۲۶ درصد جمعیت کشور در حدود ۲۱ میلیون نفر در مناطق روستایی و عشایری زندگی می کنند. توزیع جمعیت روستایی حاکی از آن است که سهم جمعیت روستایی بر حسب استان متفاوت است به طوری که بیشترین سهم جمعیت روستایی از کل جمعیت مربوط به استان سیستان و بلوچستان با ۵۱ درصد سهم و کمترین با ۵ درصد به استان قم اختصاص دارد. توزیع جمعیت و پراکندگی جمعیت در روستاهای مختلف نیازمند سیستم هوشمند و آنلاین برای مبارزه با بیماری کرونا و کاهش مبتلایان و افرادی است که جان خود را از دست می دهند. توجه به این نکته اهمیت دارد که توزیع این ۲۱ میلیون نفر جمعیت روستایی در ۶٢٢٨۴ روستاست که مسافت و دروی آنان تا مراکز شهری و دسترسی به جاده برای رسیدن به شهر از جمله تهدیدهای مبارزه با بیماری کرونا در مناطق روستایی است.
دلیل دوم تعدادی از روستاهای کشور فاقد دسترسی به خدمات و امکانات بهداشتی در روستا و دسترسی به آب آشامیدنی سالم و آب برای شستشو می باشند. این روستاها هم از منظر دریافت اطلاعات و آگاهی در خصوص بیماری کرونا و هم توصیه های بهداشتی از طریق خانه بهداشت در محرومیت هستند و در صورت ناقل بودن به بیماری به دلیل ارتباطات زیاد روستاییان با هم می توانند در سطح وسیعی بیماری را منتشر نمایند. از این رو ضرورت دارد توجه ویژه به این روستاها شود. به دلیل عدم انتشار اطلاعات مرتبط به امکانات و تاسیسات آبادی های کشور در سر شماری سال ۱۳۹۵ نمی توان تصویری از وضعیت امکانات بهداشتی روستاها ارائه نمود اما مشاهدات میدانی حاکی از آن است که در برخی روستاهای کشور این امکانات در دسترس نمی باشد. بر اساس اطلاعات سرشماری سال ۱۳۹۰ به عنوان نمونه برای استان سیستان و بلوچستان از ۶۵۵۳ آبادی دارای سکنه ۱۵٫۴ درصد دارای خانه بهداشت،۳٫۴ درصد دارای مرکز بهداشتی و درمانی ،۱٫۲ درصد دارای پایگاه بهداشت روستایی، ۲٫۹ درصد دارای سامانه تصفیه آب می باشند. برای استان مرکزی از ۱۲۱۰ آبادی دارای سکنه ۳۵٫۷ درصد دارای خانه بهداشت،۱۱٫۵ درصد دارای مرکز بهداشتی و درمانی،۳٫۷ درصد دارای پایگاه بهداشت روستایی و ۲۳٫۶ درصد دارای سامانه تصفیه آب می باشند. این نمونه ای از کمبود امکانات بهداشتی در مناطق روستایی است.
دلیل سوم گسترش ویروس و ترس و واهمه ناشی از آن در روستاها و توجه کمتر دولت به آنها ممکن است باعث تخلیه برخی روستاها شده که کانونهای تولید بخش کشاورزی است که هم امنیت غذایی و هم برقراری امنیت منطقه به دلیل تخلیه روستا را دچار مشکل ساخته و هزینه دولت برای برقراری امنیت را دوچندان می سازد. به خصوص این موارد دراستانهای مرزی کشور همانند سیستان و بلوچستان که از امکانات حداقلی بهداشتی مواجه هستند تهدیدخطر جانی را شدید می نماید.
دلیل چهارم هزینه هایی(آشکار و پنهان) که دولت به منظور درمان بیماری متقبل می شود از منابع درآمدی کشور است که می توانست سرمایه گذاری برای افزایش قدرت و توان بهداشتی جامعه شهری و روستایی شود . بنابراین برای کاهش این هزینه ها ضرورت دارد از شیوع آن جلوگیری شود .
با توجه به مطالب فوق ضرورت دارد اکیپ هایی برای بازرسی و وارسی به روستاهایی که فاقد خانه بهداشت هستند اعزام و شیوع بیماری بررسی و تمهیدات لازم برای پیشگیری و ارائه و سایل مورد نیاز بهداشتی به آنان ارائه شود. در این میان می توان از خیریه ها و سازمانهای مردم نهاد کمک گرفت . ایجاد بانک اطلاعاتی روز آمد در خصوص مناطق روستایی در گیر با بیماری و ثبت شدت شیوع و کنترل آن می تواند ضمن حفظ جان و سلامتی روستائیان ، به حفظ و استمرار تولید بخش کشاورزی و امنیت غذایی کشور کمک نماید. این مهم با همکاری وزارت جهاد کشاورزی و وزارت بهداشت امکان پذیر است.

نوشتن نظر

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *